Άνθρωποι και Νεάντερταλ διασταυρώνονταν ακόμα και πριν 140.000 χρόνια
Ένα 5χρονο παιδί που πέθανε πριν 140.000 χρόνια είναι η αρχαιότερη απόδειξη διασταύρωσης ανθρώπων και Νεάντερταλ.
Μέχρι πρόσφατα οι Νεάντερταλ και οι Homo sapiens αντιμετωπίζονταν ως ξεχωριστά είδη αλλά μια νέα ανακάλυψη αλλάζει ριζικά την εικόνα μας για το παρελθόν. Σε μελέτη που δημοσιεύεται στο περιοδικό L’Anthropologie αναφέρεται ότι ένα 5χρονο παιδί που πέθανε πριν 140.000 χρόνια φέρει χαρακτηριστικά τόσο του Homo sapiens όσο και των Νεάντερταλ, αποδεικνύοντας ότι οι δύο ομάδες είχαν έρθει σε επαφή 80.000 χρόνια νωρίτερα από ό,τι πιστεύαμε. Ο σκελετός, που εντοπίστηκε πριν από σχεδόν έναν αιώνα στο Σπήλαιο Σκουλ στο όρος Κάρμηλο στο Ισραήλ, θεωρείται σήμερα η αρχαιότερη ένδειξη διασταύρωσης μεταξύ των δύο ειδών.
Τα ίχνη του DNA των Νεάντερταλ
Αξίζει να σημειωθεί ότι γενετικές αναλύσεις δείχνουν πως οι σύγχρονοι άνθρωποι εκτός Αφρικής φέρουν ακόμη ποσοστά 2-6% γονιδίων Νεάντερταλ. Ωστόσο, οι ερευνητές διευκρινίζουν ότι το παιδί από το Σπήλαιο Σκουλ δεν συνδέεται με τους πληθυσμούς που κατέληξαν να είναι πρόγονοί μας, καθώς πιθανότατα ανήκε σε μια ομάδα που αφομοιώθηκε ή εξαφανίστηκε χωρίς να αφήσει άμεσους απογόνους. Παρ’ όλα αυτά, η ανακάλυψη αποτελεί την αρχαιότερη φυσική απόδειξη επαφής μεταξύ των δύο ειδών.
Όπως διαβάζουμε στο IFL Science, η μελέτη, πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ και το Γαλλικό Εθνικό Κέντρο Ερευνών και βασίστηκε σε λεπτομερή σάρωση του κρανίου και της κάτω γνάθου με μικρο-αξονική τομογραφία. Το τρισδιάστατο μοντέλο που δημιουργήθηκε αποκάλυψε πως το κρανίο θύμιζε Homo sapiens, αλλά ορισμένα ανατομικά χαρακτηριστικά, όπως η εσωτερική δομή του αυτιού και το σύστημα αιμάτωσης του εγκεφάλου, ήταν τυπικά των Νεάντερταλ. Αυτή η μίξη μορφολογικών στοιχείων επιβεβαιώνει ότι οι δύο πληθυσμοί δεν ήταν απομονωμένοι.
Νεάντερταλ στην περιοχή της Μέσης Ανατολής
Η ιστορία των Νεάντερταλ στο Ισραήλ φαίνεται να ξεκινά πολύ νωρίτερα από όσο νομίζαμε. Ενώ παλιότερα πιστευόταν ότι εμφανίστηκαν στην περιοχή περίπου πριν από 70.000 χρόνια, νεότερες μελέτες έδειξαν ότι ζούσαν εκεί ήδη από 400.000 χρόνια πριν. Σε περιοχές όπως το Νεσέρ Ράμλα, αρχαιολογικά ευρήματα αποδεικνύουν ότι Νεάντερταλ και Homo sapiens συναντήθηκαν ήδη από 200.000 χρόνια πριν, γεγονός που αύξησε τις πιθανότητες επιμειξίας.
Η συγκεκριμένη περίπτωση φωτίζει και ένα άλλο ζήτημα: ότι η εξάπλωση του ανθρώπινου είδους από την Αφρική δεν έγινε σε μία και μοναδική φάση, αλλά σε πολλαπλά κύματα. Κάθε κύμα έφερνε νέες επαφές, ανταλλαγές και αλληλεπιδράσεις με τις ήδη υπάρχουσες ομάδες στην Ευρασία. Το παιδί του Σπηλαίου Σκουλ εντάσσεται σε αυτήν τη διαδικασία, αν και η δική του γενεαλογική γραμμή φαίνεται να έσβησε στο χρόνο.
Η μίξη ως κομμάτι της ανθρώπινης εξέλιξης
Αν συγκρίνουμε το εύρημα με άλλα, όπως το παιδί της κοιλάδας Λαπέντο στην Πορτογαλία που βρέθηκε το 1998 και χρονολογείται μόλις 28.000 χρόνια πριν, γίνεται φανερό ότι η μίξη Homo sapiens και Νεάντερταλ δεν ήταν ένα μεμονωμένο φαινόμενο. Αντίθετα, συνέβη σε διαφορετικές εποχές και τόπους, υποδηλώνοντας ότι η ανθρώπινη εξέλιξη ήταν μια συνεχής και πολυσύνθετη διαδικασία αλληλεπιδράσεων.
Η μελέτη αυτή αποδεικνύει ότι η γραμμή που χωρίζει τον Homo sapiens από τον Νεάντερταλ είναι λιγότερο καθαρή απ’ όσο πιστεύαμε, και ότι το παρελθόν μας είναι γεμάτο συμβάντα διασταύρωσης και αλληλεπιδράσεις που συνέβαλαν στο ποιοι είμαστε σήμερα.